Ang Ilog Cotcot ng Cebu ay nahaharap sa malalaking panganib dahil sa mga estruktural na pagkakamali sa mga proyekto ng kontrol sa baha na nauugnay sa pamilyang Discaya, na kilala sa mga alegasyon ng korapsyon. Ang mga residente sa Barangay Cotcot, Liloan, ay partikular na nag-aalala habang ang rehiyon ay naghahanda para sa isa pang panahon ng bagyo.
Hindi Natupad na mga Pangako ng Proteksyon sa Baha
“Nagpundok didto pag-agi sa baha. Naa pa’y mga balay, mga hayop,” sabi ni Lourile Amaro, isang residente, na nagmumuni-muni sa pagkawasak na dulot ng Bagyong Tino. (cite: Lourile Amaro, Resident)
- Proyekto ng kontrol sa baha na sinimulan noong Pebrero 16, 2024, na nagkakahalaga ng P96.4 milyon.
- Ang petsa ng pagkakatapos ay Disyembre 26, 2024, ilang buwan bago tumama ang Bagyong Tino.
Ang Kagawaran ng Public Works and Highways (DPWH) ay nagsagawa ng isang P96.4 milyong inisyatiba sa kontrol ng baha upang protektahan ang Sitio Sulima, ngunit ang proyekto ay nabigong isama ang isang mahalagang diversion channel. Ang pagkukulang na ito ay nagdulot ng malawakang pagbaha at pinsala sa ari-arian noong Bagyong Tino noong Nobyembre 2025.
Ang proyekto ng kontrol sa baha, na itinayo ng mga kontratista na St. Matthew General Contractor & Development Corp. at MC Geometric Proportions Inc., ay nakatanggap ng kritisismo dahil sa pagwawalang-bahala sa mga rekomendasyon mula sa 2017 Metro Cebu Integrated Flood and Drainage System Master Plan. Ang kawalan ng diversion channel ay isang kapansin-pansing pagkukulang na itinuro ng mga eksperto sa inhinyeriya.
Habang tumataas ang tubig-baha, ang mga debris ay nagbara sa nag-iisang outlet ng tubig, na nagresulta sa nakapipinsalang pagbaha para sa mga lokal na tahanan. Hindi bababa sa 11,322 na bahay ang naiulat na nasira sa Liloan, na nag-iwan ng mahigit 12,000 na residente na walang tahanan.
Nagkomento si Cebu Vice Governor Glenn Soco sa pira-pirasong diskarte sa pamamahala ng baha, na nagsasabing ang mga hadlang sa burukrasya ay pumigil sa pagpapatupad ng master plan sa kontrol ng baha ng Metro Cebu, na dapat ipatupad sa isang P44 bilyong badyet sa loob ng sampung taon.
Habang papalapit ang panahon ng bagyo, ang mga lokal na opisyal at residente ay nananawagan ng agarang aksyon upang ituwid ang mga estruktural na kabiguan na ito upang maiwasan ang mga hinaharap na sakuna.
Ang kasalukuyang sitwasyon ay sumasalamin sa mas malawak na mga isyu sa mga estratehiya ng kontrol sa baha sa rehiyon at ang pangangailangan para sa magkakaugnay na pagpaplano upang protektahan ang mga bulnerableng komunidad.